Skutki uboczne stosowania EPO i zła odpowiedź na leczenie EPO

  • Skutki uboczne stosowania EPO

Jedynym, często występującym skutkiem ubocznym stosowania EPO jest wzrost ciśnienia. Zagraża to pacjentom, którzy mieli w przeszłości ciężkie nadciśnienie lub przyjmującym więcej niż jeden rodzaj leków obniżających ciśnienie krwi. Jeżeli ciśnienie wzrasta, może być ko­nieczne zażycie większej ilości leków. Podanie EPO pacjentom z wyso­kim ciśnieniem tętniczym lub ciśnieniem źle kontrolowanym może wy­wołać napad drgawek (napad padaczkowy). Aby temu zapobiec, trzeba dobrze kontrolować ciśnienie krwi, ustalając je na obniżonym poziomie.

  • Zła odpowiedź na leczenie EPO

Większość pacjentów dobrze odpowiada na regularne podawanie EPO. Jednak lek ten może nie działać w przypadku występowania dodatko­wych chorób. Należą do nich zakażenia, szczególnie nawracające zapa­lenie otrzewnej u pacjentów dializowanych otrzewnowo i zakażenie cewnika dializacyjnego u pacjentów hemodializowanych. Także może nie działać w okresie pomiędzy dializami (niewydolność dializ w osiąg­nięciu docelowego poziomu kreatyniny i mocznika), w przypadku ner­kowej choroby kości lub przy niedoborze żelaza. Niedobór żelaza jest bardzo powszechną przyczyną nieskuteczności EPO. Erytropoetyna powoduje, że żelazo zmagazyno­wane w organizmie jest zużywane szybciej niż zwykle. W celu wykry­cia początku niedoboru żelaza pacjentom należy regularnie badać krew, aby zmierzyć poziom substancji zwanej ferrytyną. Po­ziom ferrytyny we krwi jest wskaźnikiem ilości żelaza zgromadzonego w organizmie; gdy jest niski, świadczy o niedoborze żelaza.

Jeżeli zostanie wykryty niedobór żelaza, należy zbadać, dlaczego pa­cjent traci żelazo. Jednym z ważniejszych powodów bywa krwawienie (które pacjent niekoniecznie musi zauważyć) z jakiegoś miejsca w je­licie. Jeżeli krwawienie zostanie wykluczone, pacjent może przyjmo­wać tabletki zawierające żelazo. Niektórym jednak należy regularnie podawać żelazo we wstrzyknięciach, co obec­nie praktykuje się częściej niż stosowanie tabletek.

Gdy EPO przestanie działać – z jakiegokolwiek powodu – poziom hemoglobiny powróci do „normalnego” u pacjentów z niewydolnością nerek (zwykle 6-8 g/dl). Objawy niedokrwistości także powrócą.