Pojęcia od P do Ś

Parathormon hormon wytwarzany przez przytarczycę, który pomaga kontrolować poziom wapnia we krwi. Kiedy poziom wapnia we krwi jest niski, parathormon powoduje przedostanie się wapnia z kości do krwi. Parathormon jest długotrwa­łym wskaźnikiem nasilenia nerkowej choroby kości.

PET skrót oznaczający pozytronową tomografię emisyjną.

Pęcherz moczowy narząd, w którym jest przechowywany mocz, zanim zostanie wy­dalony z organizmu.

Płyn dializacyjny płyn będący „pojemnikiem”, do którego przechodzą podczas dia­lizy toksyczne produkty przemiany materii i nadmiar wody i wraz z nim są usu­wane z organizmu.

Płytki rodzaj krwinek pomagających w krzepnięciu krwi.

Potas pierwiastek normalnie obecny we krwi, którego stężenie mierzy się w bada­niu biochemicznym krwi. Zbyt dużo lub zbyt mało potasu jest niebezpieczne, gdyż może spowodować zatrzymanie akcji serca. Osobom z niewydolnością ne­rek zaleca się zwykle ograniczenie ilości potasu w diecie.

Poziom we krwi stężenie określonej substancji we krwi, wyrażane najczęściej w milimolach na litr (mmol/1) lub mikromolach na litr (mmol/l) krwi.

Półprzepuszczalna przymiotnik często stosowany do opisania błony, oznaczający, że mogą się przez nią przedostać niektóre substancje, przede wszystkim ich naj­mniejsze cząsteczki.

Prątek gruźlicy bakteria, która może powodować długotrwałą infekcję. Rzadka przyczyna zapalenia otrzewnej.

Prednizolon lek do zapobiegania odrzucania i leczenia przeszczepionej nerki.

Proteza naczyniowa rodzaj dostępu naczyniowego do hemodializy. Jest to mała plastikowa rurka łącząca tętnicę z żyłą. Jest przez chirurga umieszczana w ramie­niu lub nodze pacjenta. Igły do hemodializy są wkłuwane do protezy, która mo­że być używana setki razy.

Próba krzyżowa przeszczepu jest ostatnim badaniem krwi przed operacją przeszczepienia. Ma ona na celu sprawdzenie, czy pacjent ma przeciwciała przeciw­ko nerce dawcy. Operację można wykonać tylko wtedy, gdy próba krzyżowa jest ujemna (tzn. nie znaleziono przeciwciał).

Przeciążenie płynami stan, w którym w organizmie znajduje się zbyt dużo wody. Jest to spowodowane przyjmowaniem zbyt dużej ilości płynów lub niedosta­teczną ich utratą. Przeciążenie płynami pojawia się z niewydolnością nerek, po­nieważ nerki nie radzą sobie z usuwaniem nadmiaru wody. Często występuje ra­zem z wysokim ciśnieniem krwi. Płyn najpierw gromadzi się wokół kostek (obrzęk kostek), a później może zajmować płuca (obrzęk płuc).

Przeciwciała substancje, które normalnie pomagają organizmowi walczyć z infek­cją. Są wytwarzane przez krwinki białe. Po przeszczepie mogą atakować nową nerkę i powodować jej odrzucanie.

Przeszczep od dawcy zmarłego przeszczepienie nerki od kogoś, kto zmarł.

Przeszczep od niespokrewnionego dawcy żyjącego Nerka do przeszczepu oddana przez żyjącego człowieka, który biologicznie nie jest spokrewniony z pacjen­tem (mąż, żona).

Przeszczep od spokrewnionego dawcy żyjącego Nerka oddana do przeszczepu przez żyjącego krewnego pacjenta. Dobrze dobrany przeszczep od takiego dawcy prawdopodobnie będzie dłużej działał niż przeszczep od niespokrewnionego lub zmarłego.

Przeszczep określenie oznaczające zarówno przeszczepioną nerkę (lub inny na­rząd), jak i zabieg operacyjny, a także i operację przeszczepienia.

Przeszczepienie zastąpienie własnego narządu w organizmie pacjenta narządem pobranym od innego człowieka. Wiele narządów może być pomyślnie prze­szczepianych; należą do nich nerki, wątroba, jelita, serce, płuca, trzustka, skó­ra i kości.

Przeszczepiona nerka pobrana od jednej osoby (dawcy) i wszczepiona innej osobie (biorcy). Nerka do przeszczepu może pochodzić od dawcy zmarłego, spokrew­nionego dawcy i żyjącego spokrewnionego dawcy, i niespokrewnionego dawcy Żyjącego.

Przetoka powiększenie naczynia krwionośnego, zwykle w nadgarstku lub łokciu, które umożliwia dostęp do strumienia krwi dla hemodializy. Przetokę wykonu­je się chirurgicznie. Powstaje ona przez połączenie żyły z tętnicą. Zwiększenie przepływu krwi przez żyłę powoduje jej powiększenie i sprawia, że do żyły można wprowadzać igły hemodializacyjne.

Przewlekłe określenie powolnego początku i długotrwałego przebiegu choroby; stan taki zwykle nie wymaga natychmiastowego działania.

Przytarczyce cztery – wielkości groszku – gruczoły w okolicy tarczycy, z przodu szyi. Wytwarzają parathormon. Niekiedy usuwa się je chirurgicznie.

Refluks poruszanie się płynu, na przykład moczu w kierunku odwrotnym do prawidłowego. Słowo refluks jest czasami używane w znaczeniu nefropatii refluksowej.

Resztkowa czynność nerek czynność nerek, jaką ma pacjent dializowany. Jest ona różna u różnych osób. Prawdopodobnie będzie się zmniejszać z upływem cza­su i u wielu pacjentów ostatecznie całkowicie zaniknie. Aby ocenić resztkową czynność nerek, bada się klirens kreatyniny.

Rifampicyna antybiotyk stosowany do długotrwałego leczenia zakażenia miejsca wyjścia cewnika do dializy otrzewnowej.

Rozkurczowe ciśnienie krwi wartość ciśnienia tętniczego odczytana, kiedy serce jest rozkurczone. Mierzy się je po skurczowym ciśnieniu krwi i zapisuje jako drugie. Powinno wynosić 80 mm Hg lub mniej.

Schyłkowa niewydolność nerek alternatywna nazwa mocznicy lub ustalonej niewydolności nerek.

Scyntygrafia inna nazwa badania izotopowego. Przykładami są badania DMSA, DTPA, MAG-3.

Sfigmomanometr przyrząd do pomiaru ciśnienia krwi.

Sirolimus lek immunosupresyjny będący alternatywą dla cyklosporyny lub takrolimusu.

Skurczowe ciśnienie krwi ciśnienie krwi odczytane, kiedy serce się kurczy. Mierzy się je przed rozkurczowym ciśnieniem krwi i zapisuje jako pierwsze.

Sód pierwiastek normalnie obecny we krwi, którego stężenie mierzy się, wykonu­jąc badanie biochemiczne krwi. Nieprawidłowy poziom sodu we krwi zwykle nie przysparza problemów pacjentom z niewydolnością nerek, ponieważ jest ła­two kontrolowany przez dializy.

Stacja dializ część szpitala, do której pacjenci przychodzą na hemodializę.

Staphylococcus grupa bakterii powodująca wiele zakażeń. Najczęstsza przyczyna zapalenia otrzewnej u pacjentów na dializie otrzewnowej i zakażenia przewodu cewnika u pacjentów na hemodializie.

Statyny grupa leków obniżających poziom lipidów we krwi, szczególnie choleste­rolu. Przykładami są atorwastatyna i simwastatyna.

Szpik kostny „miękka” część we wnętrzu niektórych kości, w której wytwarzane są krwinki.

Śmierć mózgowa stan, w którym cały mózg trwale przestał pracować i dalsze życie jest możliwe tylko dzięki respiratorowi. Śmierć mózgowa musi zostać stwier­dzona u człowieka, zanim jego narządy zostaną pobrane do przeszczepu od dawcy zmarłego.