Decyzja o zaprzestaniu dializ

Wycofanie się z dializ nie jest niezwykłą przyczyną śmierci u długo­trwale dializowanych pacjentów, szczególnie tych w podeszłym wieku. W rzeczywistości ponad 20% pacjentów umiera w ten sposób.

Dla niektórych dializy mogą się stać niczym kierat lub taśmociąg, na którym czują się, jakby byli w pułapce. Prawdą jest, że nikt nie może zmusić pacjenta do uczęszczania na dializy. Dializowanie kogoś wbrew jego woli jest tak samo niezgodne z prawem jak gwałt.

Zdarza się i tak, że pacjent świadomy tego, iż może zaprzestać dia­liz, kiedy tylko zechce, jest wystarczająco zmotywowany do kontynu­owania leczenia.

Czasami pacjenci obawiają się, że „zawodzą” personel ośrodka nefrologicznego przez to, iż chcą zaprzestać leczenia. Może to z ich stro­ny się wydawać niewdzięcznością lub odrzuceniem opieki, którą byli otaczani. Chociaż personel będzie smutny, może odczuwać pewną ulgę, mając świadomość osobistego cierpienia pacjenta. W każdym przypadku decyzja pacjenta powinna być uszanowana. Nikt z całą pewnością nie wie, czym jest życie dla innej osoby.

Jest wiele powodów podjęcia takiej decyzji. Prawdopodobnie naj­częstszy jest ten, że pacjent cierpi z powodu powikłań niezwiązanych z nerkami, na przykład z powodu udaru. U pacjentów z cukrzycą takim powikłaniem jest konieczność amputacji nogi. To nieuchronnie prowa­dziłoby dalej do kalectwa i ograniczeń, które mogą być zbyt wielkie, by sobie z nim poradzić.

Życie na dializach może być znośne, ale dodatkowe problemy bardzo pogarszają jego jakość na sam koniec. Utrata niezależności jest na ogół rozstrzygającym czynnikiem.

Drugim częstym powodem wycofania się z dializ jest stopniowe po­garszanie stanu ogólnego, spowodowane starzeniem się i powikłania­mi wielu lat leczenia. Pacjent może odczuwać znaczny ból i wiele ograniczeń z powodu nerkowej choroby kości lub mieć problemy z krążeniem krwi spowodowane zwężeniem tętnic.

Z czasem uzyskanie dostępu do dializ staje się coraz trudniejsze, po­wodując częste wizyty w szpitalu. Starsi pacjenci mogą także być po­grążeni w smutku z powodu śmierci małżonka i w rezultacie stracić motywację do leczenia ze względu na utratę najbliższej osoby. Bez względu na powody człowiek w jakimś momencie czuje, że już dłużej nie warto się borykać z leczeniem.

Jeśli pacjent prosi personel o przerwanie dializ, powinien być zapy­tany, co skłoniło go do podjęcia takiej decyzji. U niektórych osób proś­ba o przerwanie dializ jest krzykiem o pomoc lub wyrazem depresji, a wtedy może być pomocna zarówno życzliwa porada, jak i podanie le­ków. W pewnych przypadkach trzeba poprosić pacjenta, by omówił sprawę z psychologiem lub psychiatrą, by się upewnić, że jego decyzja była świadoma i będzie konsekwentnie podtrzymana.

Zaprzestanie dializ jest decyzją, której nie powinno się podejmować w pośpiechu, ale zawsze dokładnie rozważyć. Niektórzy pacjenci prag­ną zakończyć dializy ale sprawiają tym wiele cierpienia rodzinie. Za­wsze trzeba uszanować uczucia innych osób, ale ostateczna decyzja może być podjęta tylko przez samego pacjenta.